خانه » ابرده

ابرده

معرفی روستا

ابرده علیا یک روستای پلّکانی و خوش آب و هوا در مسیر رودخانۀ زشک و ۴ کیلومتر پس از شهر شاندیز است.
روستایی خوش آب و هوا  ست که در مسیر رودخانه زشک واقع گردیده و با مناظر چشم‌نواز و دل‌انگیز همواره پذیرای گردشگران و زائرین می‌باشد. مردم این روستای ییلاقی بیشتر به امر زراعت ، باغداری و یا دامداری اشتغال دارند. آب و هوای این ناحیه معتدل کوهستانی است. این منطقه به دلیل وجود کوه های مستعد ، در فصل زمستان و تابستان گروه های مختلفی از گردشگران برای بهره بردن از طبیعت به این روستا می آیند. روستاي ابرده سفلي، در ميان دره‌اي استقرار يافته و پيرامون آن را کوه‌ها فراگرفته‌اند. کوه کنگ در جنوب روستا واقع شده و رودخانه زشک از ميان روستا عبور مي‌کند.
روستاي ييلاقي و زيباي ابرده سفلي در دوره‌هاي مختلف، مورد توجه بوده است. در سفرنامه «چارلز ادوارد»، در مورد قلعه ابرده چنين آمده است: «… درست در بالاي ابرده بقاياي ديوارهاي يک قلعه قديمي به چشم مي‌خورد، که مي‌گفتند توسط سپاه شاه در زمان قيام سالار ويران گرديده است.» متأسفانه امروزه اثري از اين قلعه باقي نمانده است. همچنين برخي از مشايخ در دوره ايلخانيان و تيموريان، روستاهاي پيرامون طرقبه را به عنوان زاويه انتخاب مي‌کردند و در آن سکني مي‌گزيدند. شيخ حافظ ابردهي، از جمله اين مشايخ است، که مقبره وي نيز در اين روستاست.
مسجد جامع روستا و گورستان قديمي آن، در حدود 700 سال قدمت دارد.
مردم روستاي ابرده سفلي به زبان فارسي، با گويش خراساني سخن مي‌گويند، مسلمان و پيرو مذهب شيعه جعفري هستند.

الگوي معيشت و سکونت

درآمد اکثر مردم روستاي ابرده سفلي از فعاليت‌هاي زراعي، باغداري و دامداري تأمين مي‌شود. گروهي از مردم روستا، در امور خدمات و صنايع دستي اشتغال دارند. کشت آبي و ديم در روستا رواج دارد و مهم‌ترين محصولات زراعي آن، گندم، جو، تره‌بار و غلات است. باغداري، به دليل شرايط مساعد اقليمي رونق دارد و گردو، گيلاس، گلابي، سيب، آلو، آلبالو و هلو از محصولات باغي و سردرختي آن است.
مراتع غني پيرامون روستا، موجبات رونق دامداري و توليد گوشت و انواع لبنيات را فراهم آورده است.
گروهي از مردم روستا، ضمن فعاليت‌هاي زراعي و دامداري به توليد صنايع دستي چوبي و نجاري نيز مي‌پردازند. روستاي کوهپايه‌اي ابرده سفلي، در شيبي ملايم استقرار يافته و بافت مسکوني متراکمي دارد. کوچه‌هاي روستا پيچ‌درپيچ و نامنظم است.
معماري سنتي و ساده خانه‌هاي روستا، با ديوارهاي گل‌اندود و سقف‌هاي مسطح، با محيط اطراف هماهنگي يافته‌اند.
شکل خانه‌هاي روستا، از نوع معيشت و فعاليت مردم تأثير پذيرفته است. اتاق‌هاي استراحت، پذيرايي، آشپزخانه، انبار علوفه، طويله، و سرويس بهداشتي فضاهاي خانه‌هاي روستايي را تشکيل مي‌دهند. مصالح به کار رفته در ساخت خانه‌هاي قديمي گل، سنگ، خشت، آجر و چوب است. در ساخت خانه‌هاي جديد از مصالح سيمان، گچ، آجر، تيرآهن نيز استفاده شده است.

جاذبه‌هاي گردشگري

روستاي ييلاقي ابرده سفلي به دليل موقعيت طبيعي و اقليم مساعد، چشم‌اندازها و جاذبه‌هاي گردشگري متنوعي دارد و در بيشتر ايام سال گردشگران بسياري را به سوي خود جذب مي‌کند.
بافت قديمي و تاريخي ابرده سفلي، با بناهاي خشت و گلي از جاذبه‌هاي ارزشمند روستاست که در بدو ورود، نظر گردشگران را جلب مي‌کند.
رودخانه زشک، از ميان روستا عبور مي‌کند. اين رودخانه از کوه‌هاي سياه خاني و گودرزد رشته کوه بينالود سرچشمه مي‌گيرد و پس از مشروب نمودن اراضي و باغ‌هاي روستا، به رودخانه کشف رود مي‌پيوندد. حواشي رودخانه زشک، به ويژه در بهار و تابستان، بسيار سرسبز و زيباست و محل اتراق موقت گردشگران است.
دره مجاور روستاي ابرده سفلي با انبوه درختان بلند و سرسبز و باغ‌هاي پربار ميوه پوشيده شده است. نهرهاي کوچک و بزرگ و چشمه‌ساران متعددي در ميان درختان جريان دارند.
مراتع و کشتزارهاي سرسبز روستا، در پيرامون و دامنه ارتفاعات، گسترده شده‌اند و انواع گلها و گياهان دارويي و خوراکي نيز در ميان آنها يافت مي‌شوند.
پارک جنگلي ارگ شانديز، مشرف به باغ‌هاي روستاي ابرده سفلي است. چشم‌انداز اين جنگل انبوه، با رنگ‌آميزي سحرآميز برگ‌ها در فصول مختلف سال فضاي بسيار رويايي و دلپذيري پديد مي‌آورد که مورد توجه دوستداران طبيعت قرار مي‌گيرد.
بر ديواره مسجد جامع ابرده، از قديمي‌ترين آثار تاريخي روستا، تاريخ قرن هشتم هجري، حک شده است.
قبرستان قديمي ابرده سفلي بر سر راه شانديز به ابرده عليا واقع شده است. نوع مالکيت آن وقفي است و سنگ قبرهاي باارزشي با قدمت 700 ساله دارد.
آرامگاه شيخ حافظ ابردهي (علي شاه)، اتاقکي ساده‌اي است، که در وسط قبرستان قرار دارد. اخيراً آرامگاه را با آجر روکش و محوطه پيرامون آن را با موزاييک پوشانيده و گنبد فيروزه‌اي رنگ، بر فراز آن ساخته‌اند. اين زيارتگاه، در ميان مردم روستا، احترام خاصي دارد.
آرامگاه پسر شيخ نيز، در خارج اتاقک قرار دارد. اين مقبره دو سنگ قبر قديمي و يک سنگ مرمري دارد که اخيراً بر روي آن نصب شده است.
چاه چهل دختر، از ديگر جاذبه‌هاي تاريخي و ديدني روستاي ابرده سفلي است.
مردم روستاي ابرده سفلي در اعياد ملي و مذهبي نوروز، قربان، فطر و غدير به جشن و سرور و در ايام وفات و شهادت ائمه به ويژه در ايام محرم به عزاداري مي‌پردازند.
مردم روستا در آستانه تحويل سال نو به پيشواز عيد مي‌روند و مراسم ويژه‌اي در روزهاي سيزده به در، چهارشنبه سوري و شب يلدا برگزار مي‌کنند.
مراسم جشن و عروسي مردم روستا با بهره‌گيري از موسيقي محلي خراسان، شور و حال خاصي مي‌يابد و شرکت کنندگان را به وجود مي‌آورد.
بازي محلي معروف و رايج در ميان نوجوانان و جوانان اين روستا چوب بازي است.
مردم روستاي ابرده سفلي به ندرت از پوشاک محلي استفاده مي‌کنند. مردان کهنسال روستا از شال، کلاه و قبا و زنان کهنسال از پيراهن چين‌دار و پاپوش گالش استفاده مي‌کنند.
صنايع دستي روستاي ابرده سفلي عمدتاً شامل توليد محصولات چوبي و هنر نجاري است.
از انواع غذاهاي محلي روستا مي‌توان به بلغور، شله، قورمه، شله ماش و کتلت با مغز گردو اشاره کرد.
دسترسي: روستاي ابرده سفلي از طريق شهرهاي مشهد و طرقبه با جاده‌اي آسفالت قابل دسترسي است

موقعیت جغرافیایی

مختصات جغرافیایی ۵۹ درجه و ۱۶ دقیقه طول شرقی و ۳۶ درجه و ۲۳ دقیقه عرض شمالی، در ۲۵ کیلومتری شمال غربی شهر طرقبه و در ۴۳ کیلومتری مشهد قرار گرفته است. این روستا از سطح دریا ۱۵۰۰ متر ارتفاع دارد.

جمعیت: 2152 نفر

روستاهای دهستان ابرده:
ابرده سفلی /ابرده عليا/ کلاته معاون / گراخک /محله زشك سفلي/محله زشك عليا/زشك/كلاته گيزي/ حیطه زشک

اعضای شورا:

به زودی به روز می شود.

دهیار:

به زودی به روز می شود.