خروین (خور)

شهر خرو، شهری در شهرستان نیشابور استان خراسان رضوی است و از طریق راه خاکی و کوهستانی به روستای زشک راه دارد. در صورت تکیل و بهره برداری کامل آن، مسیر مشهد به نیشابور چند کیلومتر نزدیک تر می شود. این جاده کوهستانی بسیار مورد توجه طبیعت دوستان می باشد.

روستای خرو سفلی:

روستای خرو سفلی (پایین) [Kharv –e Soflā] از توابع دهستان اردوغش بخش زبرخان شهرستان نیشابور، با ارتفاع ۱۴۲۰متر ازسطح دریا، در موقعیت ۵۹ درجه و ۰۲ دقیقه طول و ۳۶ درجه و ۱۰ دقیقه عرض جغرافیایی، و در ۲۵ کیلومتری شمال شرقی شهر نیشابور واقع شده است. این روستا در منطقه‌ی کوهپایه‌ای قرار گرفته و دارای آب و هوای نیمه‎خشک سرد و پوشش گیاهی مراتع درجه ۳ به بالا می‌باشد. در کتاب «نیشابور؛ شهر فیروزه»، درباره‌ی این منطقه آمده است: «از نظر جمعیت، زبرخان، خرو علیا و خرو سفلی و دررود را در برگرفته که پرجمعیت‌ترین قسمت نیشابور است و از نظر صادرات قالی و میوه‌های درختی، مقام مهمی دارد. خرو بالا، اکثریت مطلق، ترک‌زبان می‌باشند و شامل فامیل‌های قدمیاری، حیدری، مرشدلو و رحمانی که حدود پانزده هزار نفر جمعیت دارد و سیب خرو، بسیار معروف است. مناظر سرسبز و خرّم و باغ‌های پر از میوه‌ی آن از جاده‌ی نیشابور- مشهد دیده نمی‌شود و رودخانه خرو علیا یان باغ‌ها را آبیاری می‌کند و سپس به خرو سفلی می‌رسد. اکثریت قریب به اتفاق خرو سفلی، سیّد و مردمی مومن و معتقد به مبانی اسلام می‌باشند که باید درباره‌ی این دو روستای مهم، تاریخ جداگانه‌ای نوشته شود.» قلعه‌کهنه‌ی خان در ۵۰۰ متری شمال روستای خرو سفلی قرار دارد.

– تپه قلعه کهنه خان خروین:

در سوی شمال خرو سفلی (پایین) و جنوب خرو علیا (بالا)، تپه‌ای به ارتفاع حدود ۶۵ متر واقع شده که بر بلندای آن، قلعه‌ای قدیمی، خودنمایی می‌کند. این تپه، از جبهه‌ی شمالی به ارتفاعات، در جبهه‌ی شرقی، غربی و جنوبی به باغ‌ها و منازل مسکونی محدود است. جاده‌ی آسفالته‌ی شهر خروین (شهری متشکل از خرو بالا و پایین)، در سوی شرقی تپه به فاصله‌ی حدود ۲۵۰ متر می‌گذرد. در دامنه‌ی جنوب غربی تپه، قبرستان خرو سفلی واقع شده و تا چند متری قلعه، تدفین انجام شده است.

تپه‌ی قلعه‌کهنه‌ی ‌خان، بر دشت زیرپای خود، اشراف و تسلط کامل داشته و یک منطقه‌ی سوق‌الجیشی و استراتژیک می‌باشد. قدمت این اثر، با نگاه به بقایای معماری و همچنین سفال‌های پراکنده در سطح تپه، به قرن چهارم تا هفتم هجری می‌رسد. قلعه، در دوره‌ی قاجاریه بنا گذارده شده و مورد استفاده بوده است و از آنجایی که این بنا در بین دو روستای خرو بالا و پایین بوده و به گفته‌ی اهالی، مالک آن خان خرو علیا و سفلی بوده، به قلعه‌ی خان خروین (دو خرو)، شهرت یافته است.

در حال حاضر از این اثر، قسمتی از پی، دیوارها و برج آن برجای مانده. این قلعه، غیرهم‌سطح و دارای شکل مستطیلی و دربرگیرنده‌ی دو قسمت است؛ قلعه‌ی شمالی که بزرگ‌تر بوده و دارای ابعاد ۲۰*۵۰ و قلعه‌ی جنوبی که کوچکتر و دارای ۱۰*۴۰ است. این قلعه، دارای ۶ برج و در قلعه‌ی شمالی و ۲ برج در قلعه‌ی جنوبی بوده است. ارتفاع برج‌ها که احتمالاً دوطبقه نیز بوده‌اند در حال حاضر، ۴ متر و ضخامت دیوارهای قلعه، حدود یک متر است.

سفال‌های لعاب‌دار فیروزه‌ای و لعاب سبز در سطح تپه، پراکنده است، احتمالاً پایین‌ترین طبقات، مربوط به قرن چهارم هجری است. در فاصله‌ی یک کیلومتری سمت شمال شرقی این تپه، تپه‌ی مرتفع دیگری وجود دارد که بر بلندای آن یک برج دیده‌بانی قرا دارد. این برج، که هم‌اکنون حدود ۴ متر از آن، برجای مانده، از مصالح خشت و گل و چینه ساخته شده و محیط بیرونی آن حدود ۶ متر است. این برج، احتمالا دوطبقه بوده و همزمان سکونت در قلعه‌ی قدیمی ساخته شده و وظیفه‌ی حراست از قلعه و دیدبانی در جبهه‌ی شمالی و شرقی را بر عهده داشته است.

مالکیت این اثر، دولتی است و از ویژگی‌های بارز آن می‌توان به مسکونی بودن در دوران‌های مختلف، و پتانسیل بالای گردشگری منطقه‌ای که در آن قرار گرفته است، اشاره نمود. بدیهی است که قلعه‌ی خان، در صورت احیاء و بازسازی، می‌تواند به عنوان بنای تاریخی و فرهنگی و با کاربرد اقامتی و پذیرایی، نقش‌آفرینی نماید. این اثر، در تاریخ ۰۶/۱۲/۱۳۸۵ و به شماره ۱۷۴۳۲ در فهرست آثار ملی ایران، ثبت گردیده است.

جمعیت:

بزودی تکمیل می شود.

اعضای شورا:

بزودی تکمیل می شود.

شهردار:

بزودی تکمیل می شود.

– فهرست منابع:

— کردان، مرضیه، «گزارش ثبتی قلعه کهنه خان خروین»، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان خراسان، ۱۳۸۴٫

— گرایلی، فریدون، «نیشابور؛ شهر فیروزه»، ۱۳۷۵، ص ۶۹۹٫

— پاپلی یزدی، محمدحسین، «فرهنگ آبادیها و مکانهای مذهبی کشور»، ۱۳۸۸، ص۲۲۲٫

  1. رضا می‌گه:

    سلام به همه مردم شهر زیبای خرو

    امیدوارم که این زیبایی بامدیریت درست مسولین این خطه سرسبز این منطقه باقی بماند بلکه زیباتر هم بشود.
    ازارتفاعات بالای شهرکه به پایین نگاه میکنی دراین فصل میبینی باآبی که هدر میرود چه کارهای بزرگی هم درزمینه کشاورزی وهمگردشگری وهم جذب سرمایه های بزرگ وسرگردان میتوان بامدیریت صحیح کرد
    یک نمونه:
    بامهار همین آبی که دراین وقت سال جاری وبلااستفاده است به این شکل که با کشیدن دیوار بتونی ساحلی به طول ۲ کیلومتر وارتفع ۵مترتا پایین باغات وباتامین هزینه از خود باغداران همان منطقه وفروش امتیاز گردشگری تشویق سرمایه داران به سرمایه گذاری ودرانتهای دروار ساحلیبه هم نزدیک کردن دیوارها وایجاد یک تاج بتنی همانند یک سد

    بااین روش هم آب کشاورزی منطقه تامین شده هم به سطح آب زیر زمینی کمک شایانی شده وهم یک زمینه گردشگری خیلی زیبا همانند سی سه پل وزاینده رود اصفهان ایجاد کرده که کلا منطقه را حرکت میدهد فقط همت پشتکارخالصانه میخواهد بعد از یا علی گفتن خدا هم کمک میکند.
    اگر استقبال بشه نظرات دیگری هم دارم.

  2. ناصحی می‌گه:

    باسلام وتشکر ازسایت خوب شما لطفا اطلاعات جامعی ازمسیر زشک تاخروارایه فرمایید .مسیر که به یقین خاکی است ولی آیا تردد ماشین دراین راه باماشین سواری امکان پذیر است ومحلیها تردد می نمایند .برای تفریح به همراه خانواده توصیه می شود ودرطول مسیر ده ویاآبادی وجوددارد .حقیقتا بنده به طبیعت علاقه فراوان دارم ولی دوست دارم باخانواده ازاین موهبت استفاده نمایم به همین دلیل برای رفتن به مسیرهای کم تردد وکم شناخته شده بایستی اطلاعات کاملی ازکسانی که دارای اطلاع ودرعین حال بصورت علمی اطلاع رسانی میکنند دریافت کنم ،لطفا چنانچه نقشه راه واطلاعات کامل ارایه فرمایید بسیار سپاسگذار خواهم شد.باتشکر ناصحی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.